About my blog

FOCUS Centre on Educational Expertise at TU Delft opens a Teacher Lounge to share, inspire and exchange news on teaching trends, methodologies, best practices and, and ........

Posted in 2012

Compensatoir toetsen ter bevordering van studiesucces

 

In het adviesrapport
‘Koersen op Studiesucces’ geeft de Werkgroep Didactiek een aantal adviezen op
het gebied van toetsing. Eén daarvan is compensatoir toetsen, het advies
hierover luidt:

      
binnen een module wordt
compensatie mogelijk

      
tussen modules wordt compensatie
niet wenselijk geacht

      
de examencommissie vult de wijze
van compensatie in (bijvoorbeeld het stellen van een minimum aan een cijfer dat
gecompenseerd mag worden)

In reacties op de term
‘compensatoir toetsen’ wordt vaak gesproken over een mogelijke, dan wel
vermeend zekere, achteruitgang van de kwaliteit van het onderwijs, zoals
hier
door de LSVb.

 

Compensatoir toetsen mag
dan een heet hangijzer in Delft zijn, in bijvoorbeeld Zürich is het volledig
geaccepteerd.

 

Op 18 en 19 juni bracht
een delegatie van de TU Delft een bezoek aan ETH Zürich om te proberen te
achterhalen hoe het komt dat deze universiteit zo hoog scoort op studiesucces.
Gemiddeld doen ETH-studenten 5,5 jaar over een opleiding van officieel 4,5 jaar
(BSc + MSc) en dan volgt een groot deel van hen ook nog een stage waarvoor geen
ruimte is gereserveerd in het curriculum. Collega Toine Andernach en ikzelf
vertegenwoordigden OC Focus tijdens dit bezoek en wij waren met name
geïnteresseerd in de vraag of en zo ja hoe ETH Zürich toetsing inzet om
studiesucces te beïnvloeden.  

 

Wat bleek? In Zürich is
compensatoir toetsen de norm en wel op een manier die veel verder voert dan in
Delft wordt geadviseerd. Bij ETH Zürich werkt het als volgt:

·        
Tentamens van kernvakken (d.w.z.
geen vaardigheden en projecten) worden gegroepeerd tot een tentamenblok.

·        
Een tentamenblok bestaat uit
minimaal 2 tentamens. In de bachelor is er geen maximum aan het aantal
tentamens in een blok, in overige jaren is het maximum 20 EC.

·        
Het gemiddelde cijfer voor het
blok moet minimaal een 4 zijn op een zespuntsschaal (dat is dus een 6,7 op een
tienpuntsschaal).

·        
Aan cijfers van afzonderlijke
tentamens wordt geen minimumeis gesteld.

·        
Aan ieder tentamen wordt een
wegingsfactor toegekend gerelateerd aan het aantal EC.

·        
Studenten slagen of zakken voor
het blok als geheel. Wanneer zij zakken, moeten zij alle tentamens van het hele
blok opnieuw doen, niet enkel de tentamens waarvoor zij gezakt zijn.

 

In hoeverre dit het
studiesucces beïnvloedt is uiteraard moeilijk te zeggen, er zijn immers nog
zoveel andere factoren die een rol spelen. De kwaliteit lijkt er echter niet onder
te lijden. ETH Zürich prijkt in de hoogste regionen van alle university
rankings.

 

Het duurde een tijdje voor
we het concept van de tentamenblokken doorhadden. Komt dat misschien doordat
het idee van compensatoir toetsen tegenintuïtief is zoals Janke Cohen Schotanus
stelt? Cohen Schotanus is hoogleraar onderzoek van onderwijs in de medische
wetenschap en stelde in haar oratie:

 

De meest effectieve
rendementsverhogende maatregelen zijn niet duur, maar ook tegenintuïtief. En
daarom hebben docenten en bestuurders er vaak moeite mee, ook al zijn de
maatregelen bewezen effectief. Een voldoende op het ene vak compenseren met een
hoger cijfer op een ander tentamen zorgt bijvoorbeeld dat studenten sneller
slagen en levert op lange termijn geen kennisachterstand op. Maar docenten
hebben die compensatie liever niet”, illustreert Cohen-Schotanus. “Het is
daarom voor de kwaliteit van onderwijs van belang dat de komende jaren ook
gewerkt wordt aan de grenzen van het intuïtieve weten.”
www.studiesuccesho.nl

 

Meer weten? Reserveer
alvast 30 oktober tussen 13.00 en 16.00 in je agenda voor een themamiddag over
compensatoir toetsen met Janke Cohen Schotanus.

 

Margie Grob, OC Focus

 

 

Studiesucces – de vrijblijvendheid voorbij terugblik VSNU Symposium

 

Op woensdag
13 juni organiseerde de VSNU het symposium
‘Studiesucces, de vrijblijvendheid voorbij’. De toon is duidelijk en niet onbekend – de
rendementen moeten omhoog. We worden getrakteerd op verschillende statistieken
en zo in het gezelschap van onze peers en collega’s bungelen wij als TU Delft
overal duidelijk onderaan. De technische universiteiten hebben het zwaar wordt
meerdere malen geconstateerd. De urgentie is glashelder.

 

Sijbolt Noorda, voorzitter van de VSNU, heeft een duidelijk doel voor ogen. ‘Wij moeten
scherp en geactiveerd blijven, zo niet, dan vallen we in een gewenningsmodus en
dan mogen we toch zeker niet verbaasd zijn wanneer onze deelnemers dit ook
doen?’ Van elkaar leren en elkaar scherp houden dus. Het belooft een leerzame
en activerende dag te worden.

Verschillende
onderwijsveranderingsparadigma’s passeren de revue die de huidige onderwijs
paradigma’s over studiesucces in context plaatsen
. Henk Schmidt, rector magnificus EUR, beschrijft de verbetering die we in de jaren 80 op
persoonlijk niveau zochten. ‘Meer aandacht voor de didactische en pedagogische
ontwikkeling en het gebruik van multimedia voor de docent en de focus op
studievaardigheden bij de student.’ Gedurende de jaren 90 richten we ons op de
structuur van curricula. Geen concurrerende vakken meer, de studeerbaarheid
moest omhoog. Klinkt bekend?

Anno 2010 is
de focus op Nominaal is Normaal (Eur). Geen herkansingen meer voor de student, tenzij
potentie tot slagen is aangetoond. En om de studeerbaarheid te verhogen
compensatoir toetsen.

De keynote
van dit symposium, verzorgd door
Johan Jeuring (UU), legt de focus op excellent docentschap in de vorm van Teaching Fellowships.
Positieve effecten op studiesucces liggen voornamelijk in de docent-student
relatie. Het leren moet meer door de ogen van de student bekeken worden om dit te
optimaliseren. Toetsing, het sturen van het gedrag van studenten, en feedback,
op tijd, inhoudelijk en met nut voor vervolg, worden benadrukt. Daarnaast
speelt vooral onderzoek naar het effect van onderwijs een belangrijke rol bij
het koersen op studiesucces.

Tijdens de
workshoprondes is het onze beurt en delen we de plannen om ICT een structurele
plek te geven in ons onderwijs aan de TU Delft. Op zoek naar nieuwe werkwijzen
van docenten, meer studieverantwoordelijkheid voor studenten, en effectief
gebruik maken van de contacttijd, proberen wij invulling te geven aan de
aanbevelingen van de werkgroep didactiek met behulp van de tender
‘Blended learning’. Het doel is ICT in te zetten voor activerend onderwijs
en inmiddels hebben we het eerste werkpakket opgeleverd;
de reference guide, om docenten te ondersteunen bij de afweging op welke
wijze ICTO effectief kan worden ingezet. Neem af en toe een kijkje, het is een
levend document! De zaal is enthousiast over onze plannen en delen de
uitdagingen waar we voor staan. Een inspirerende bijeenkomst waarin we elkaar
scherp houden, passend bij de opdracht van de dag.

Suzanne Schut

Onderwijsadviseur TBM 

Examencommissie training: Step into the Present Examenregels en studentgedrag

11 September 2012 12.00-15.00
Spreker: Janke Cohen Schotanus, Hoogleraar onderzoek van medisch onderwijs UMCG

Als Examencommissie bent u verantwoordelijk voor het vaststellen van de Regels en Richtlijnen van de Examencommissie (RRvE).  Deze regels worden ieder jaar centraal aangeleverd, echter iedere examencommissie kan/mag bijstellingen doen ten behoeve van efficiënte logistiek op de faculteit. Belangrijker is dat de examencommissie als onafhankelijk orgaan  de regels en richtlijnen ook kunnen  aanpassen en afstemmen op het facultaire toetsbeleid.  Tevens kan zij pro-actief een voorstel doen voor wijzigingen in de centraal aangeleverde RRvE.

Waarom zijn regels en richtlijnen nu eigenlijk belangrijk? Door de inrichting van het toetsproces (vastgelegd in de regels en richtlijnen) kan men invloed uitoefenen op het studiegedrag van studenten.  Dat is bevorderlijk voor de kwaliteit van de opleiding en wellicht ook voor het studiesucces van de student.  Reden genoeg om je als examencommissie te verdiepen in het effect van de regels en richtlijnen op het leerproces en als onafhankelijke, pro-actieve commissie meer vingers aan de pols te houden.

Bent u geinteresseerd geraakt kom dan op 11 September naar onze Examencommissie training: Step into the Present Examenregels en Studentgedrag.

U kunt zich hier aanmelden.

Examencommissie training 14 juni 2012 Onafhankelijkheid van de Examencommissie: wat betekent dat voor U?

Op 14 juni was er weer een Examencommissiebijeenkomst, geleid door Gerard van de Watering, toetsdeskundige van de TUE. De bijeenkomst was gewijd aan de rol van de examencommissie bij de accreditatie. Interessant voor de deelnemers, met name omdat op 29 juni een interne thematische toets-audit heeft plaatsgevonden, waar gekeken is in hoeverre faculteiten zijn voorbereid op de opleidingsaccreditatie en of zij voldoende kunnen aantonen of aan standaard 3 (kwaliteit van toetsing) van het NVAO-kader wordt voldaan.

Waarom zou u dat als docent willen weten? De examencommissie heeft een onafhankelijkere rol gekregen in het onderwijssysteem. Formeel is de examinator (ook wel docent) tijdens de afname en bij het maken van de toets in dienst van de examencommissie en zal dus verantwoording over de kwaliteit van de toets af moeten leggen aan de examencommissie.

Maar hoe houdt de examencommissie de vinger aan de pols?

Bij 3ME is men gestart met docenten ad-random uit te nodigen om over de kwaliteit van de toetsing in hun vak te komen praten. Bij Bouwkunde worden alle tentamens nagekeken door een toetsdeskundige van de vakgroep. Bij TBM kijken ze naar de slagingspercentages en vragen de docent te komen uitleggen wat er aan de hand is als er keer op keer blijkt dat de slagingspercentages te laag of te hoog zijn.

Vragen die in dit soort gesprekken op tafel komen zijn:
•    Wat is de afstemming van leerdoelen, werkvormen en toetsing in het vak?
•    Wat is de validiteit, betrouwbaarheid en transparantie van de toets?

Wat zegt u als docent in zo’n geval? “Ik heb al jaren ervaring, dat zit wel goed?”  Helaas is dat niet het antwoord wat een accreditatiecommissie wil horen en de examencommissies ook niet.
Werk aan de winkel dus voor docenten, voor examencommissies, voor de onderwijsondersteuning want O&S is medeverantwoordelijk voor de kwaliteit van het onderwijs en de vakgroep want de hoogleraar blijft verantwoordelijk voor de inhoud van het onderwijs.

Een hele uitdaging zo blijkt.

Software programma’s voor dynamisch Onderwijs

 

Recentelijk was ik bij het Netwerk Toetsen WO te gast bij de TUE. Gedurende de dag hadden we een interessant uitstapje naar een presentatie over SMARTBOARDS.  De TUE gaat in 28 zalen die gebruikt worden voor de bachelor opleidingen Smartboards ophangen. Het argument is dat een smartboard net zo duur is als een laptop en een beamer en een grotere functionaliteit heeft.

In dit kader werden een aantal software programma’s genoemd die ingezet kunnen worden ten behoeve van de optimalisatie van het gebruik van Smartboards. Het interessante is dat niet al deze programma’s per se gebruikt hoeven worden met een Smartboard maar ook ingezet kunnen worden in een ppt met online verbinding.

Zo is bestaat het social software pakket MentiMeter Voting system  http://mentimeter.com/ . Een online programma waarbij je iedereen die online kan in het college via smartphone, ipad, notebook e.d. kan laten stemmen over een vraag. Het voordeel is dat je geen stemkastjes nodig hebt, het nadeel is misschien dat je geen archief functie hebt. Stemmen voorbij dan is je vraag ook weer weg.

Voor formatieve toetsing is Turning Point met stemkastjes toch handiger.

Een ander programma is Doceri http://doceri.com/  dat de mogelijkheid geeft op afstand je software programma te sturen. WAt heb je er aan. Je kunt guestlectures op afstand inzetten in je onderwijs, zonder dat daar een duur vliegtuig ticket voor nodig is. De flatworld concept.

Zo waren er nog een aantal programma’s die op een later tijdstip besproken worden. Chunking noemen we dat, dan blijft de informatie beter hangen. Tot spoedig,

Renate Klaassen

 

Curriculum Ontwerp bij de faculteit Lucht en Ruimtevaarttechniek

Een belangrijk kenmerk van de bachelor Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek is het zichtbare en ononderbroken spoor van ontwerpvakken en -projecten waarin de studenten leren engineeren . De combinatie hiervan met  het brede en stevige pallet van fundamentele en aerospace ingenieurswetenschappen, en de wijze waarop de faculteit dat onderwijs organiseert voor een instroom van 400-450 studenten wordt als ongewoon gezien. Reden genoeg voor Onderwijsdirecteur Aldert Kamp daarover een paper te publiceren voor de CDIO Annual Conference die van 1-4 juli in Brisbane wordt gehouden.  

De Faculteit Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek is lid van het CDIO Initiative (www.cdio.org) dat staat voor een innovatief onderwijsconcept voor ingenieurs van de toekomst. Aldert’s paper is te downloaden van http://www.cdio.org/cdio-action/school-profiles/delft-university-technology-faculty-aerospace-engineering-europe-nordic-

Aldert Kamp

EHON-conferentie 2012

Op 7 juni vond de jaarlijkse EHON-conferentie plaats in Heerlen. Het thema van dit jaar was “Hoger Onderwijs 3.0”.

 

Wim Westera – professor en programmadirecteur Learning Media aan de Open Universiteit – beschreef de roerige tijden waarin het hoger onderwijs zich momenteel bevindt. De overheid draait het HO de duimschroeven aan met o.a. prestatiecontracten, teruglopende budgetten en de dreigende uitholling van het beurzenstelsel. De politiek vormt echter niet de grootse bedreiging voor het HO zoals we het nu kennen. De groeiende HO-markt, open content, nieuwe technologieën, internationalisering en private concurrentie dragen in veel grotere mate bij aan het afbrokkelen van het kennismonopolie van het HO. Wat kan het HO in antwoord op deze ontwikkelingen zoal doen? Op grote schaal digitaliseren, concurreren door diversificatie (zie het rapport Veerman), ICT-voorzieningen delen, samenwerken/fuseren ook op internationaal niveau, of bijvoorbeeld een exploitabele nichemarkt opzoeken. Daarnaast schetste Westera drie mogelijke toekomstscenario’s voor de wereld als geheel waarmee ook het HO rekening dient te houden bij het uitstippelen van haar eigen toekomst. Ten eerste het flat world scenario waarin de globalisatie compleet is en er geen fysieke grenzen meer zijn. Ten tweede het peak oil scenario waarin de focus juist (weer) komt te liggen op de lokale omgeving. Ten slotte een scenario gebaseerd op technologische singulariteit waarin technologie de menselijke intelligentie overstijgt. Food for thought! Margie Grob OC Focus

Examencommissie Training; Step into de Present

Naar een Gezaghebbende Examencommissie

Vandaag 29 Mei heeft Jan Adema van het Cito deskundig op het gebied van toetsing en examencommissie de eerste training gegeven van onze 5 delige examencommissie reeks.  Deze bijeenkomst ging specifiek over de deskundigheid van examencommissies.

Vanuit maatschappelijke en wettelijke impulsen is een kader neergezet waardoor de examencommissies zich dienen te herbezinnen op de taak en rolinvulling mbt tot de wettelijke taken die zij vereist zijn uit ge voeren.

‘De examencommissie is het orgaan dat op objectieve en deskundige wijze vaststelt of een student voldoet aan de voorwaarden die de onderwijs- en examenregeling stelt ten aanzien van kennis, inzicht en vaardigheden die nodig zijn voor verkrijgen van een graad’ (Jan Adema).

Objectief heeft vooral betrekking op een stukje onafhankelijkheid. De examencommissie beslist en/of organiseert zijn eigen onafhankelijkheid. Dat is echter nog niet zo eenvoudig.

Vragen die hierbij naar voren komen zijn:

  • Wie beslist dat het OER voldoende niveau heeft?
  • Wie moet gehoord worden bij het aanstellen van een nieuwe examencommissie?
  • Mag een examencommissielid ook examinator zijn?
  • In welke mate moet de examencommissie initiatief nemen bij onderwijsvernieuwing?
  • Heeft de examencommissie ook een rol bij het opstellen van de opleidingsdoelen en de vormgeving van het onderwijs?

De deskundigheid is vooral in het licht van de wettelijke taken besproken en betreft het NVE profiel van een examencommissielid. Daaruit vloeit voort dat de examencommissie in het geheel over het beschreven profiel zou moeten willen beschikken. Bepaalde deskundigheid kan ook onder het mandaat uitgevoerd worden van de examencommissieleden. Echter het is wenselijk dat minimaal twee leden van de examencommissie betrokken blijven voor een tijdige risico signalering en onderzoek naar de kwaliteit en borging van toetsing en/of examinatoren.

Casuistiek met betrekking tot fraude en de samenstelling van afstudeercommissies sluiten de inspirerende middag af. Er zijn scherpe en relevante vragen gesteld en er was op velerlei punten een bloeiende discussie. We mogen dit een geslaagde middag noemen. U kunt het vanaf morgen nog eens bekijken via collegerama. De slides zijn via onze site www.ocfocus.tudelft.nl nog eens na te lezen. Wij danken Jan Adema voor zijn bijdrage en kijken uit naar de volgende bijeenkomst 14 juni van 12.00 – 14.00 onder leiding van Gerard van de Watering of de onafhankelijkheid van de examencommissies en vooral de rol van de examencommissie in het accreditatieproces.

Lees het van Toine Andernach over Stilte in het Onderwijs

O&S Tender Blended Learning

Donderdag 5 april stond een stukje op de voorpagina van de Delta over een proef met Blended Learning bij TBM. Het is een positief stuk en ik vind het fijn dat TBM even in het zonnetje wordt gezet, zij hebben namelijk de tender Blended Learning gewonnen! Wat ik jammer vind is dat het niet in een wat breder kader is geplaatst. Het lijkt nu net een eigen initiatief van TBM om Blended learning integraal in te voeren in hun Bacheloropleiding, terwijl het initiatief voortkomt vanuit het ICTO beleidsplan. Volgende week komt er een artikel in de Delta over Online afstandsonderwijs, waar ook een tender voor is uitgeschreven onder Masteropleidingen. Hopelijk wordt dit wel in een breder kader geplaatst. Sofia Dopper OC FOCUS

Het artikel in de Delta van 5 april 2012: 

Proef met blended learning
De faculteit Techniek , Bestuur en Management (TBM) voert volgend jaar blended learning in bij haar bachelor technische bestuurskunde. Belangrijkste doel is het verhogen van het studiesucces. Blended learning is een systematische mix van face-to-face onderwijs  en online onderwijs. Het kan daarbij gaan om bijvoorbeeld video instructies, multimediaal lesmateriaal en online spreekuren en toetsen. Binnen de TU gebeurt dat al regelmatig op vakniveau, maar TBM wil het nu systematisch integreren  in haar curriculum.De faculteit wil bij haar bachelor vanaf collegejaar 2013-2014 onder meer intensiever gebruikmaken van serious games, video’s en animaties. Studenten kunnen daarbij zelf ook onderwijsmateriaal creëren door bijvoorbeeld een toepassing te illustreren of een praktijkvoorbeeld uit te werken.Met social media als Facebook in combinatie met de online introductiemodule technische bestuurskunde wil de faculteit aanstaande studenten alvast binden. Via een gebruikersonderzoek wil TBM bepalen hoe dit het beste te doen.Om docenten inspiratie te geven voor blended learning maakt de faculteit een gids met best practices en beschikbare manieren om ict toe te passen. Voorbeelden zijn digitale toetsen, Video2Learn (instructievideo’s), collegerama, interactie in de collegezaal, social media, het gebruik van wiki.tudelft.nl, serious games en simulaties, beoordeling van studenten door studenten (peer review) en het gebruik van software gericht op brainstorms.     Het idee achter blended learning is dat ict studenten beter kan activeren. Door meer online te doen zouden contactmomenten effectiever kunnen zijn met meer ruimte voor vragen, discussie en diepgang. Het gebruik van ict zou tevens de werkdruk van docenten verlagen of kunnen spreiden door de inzet van digitale testen, opnames van colleges en uitleg via weblectures.  TBM ziet de invoering van het modulair onderwijs (onderwijs in blokken van twee tot drie vakken) in 2013 als uitgelezen kans voor dit project , waarvoor een ton beschikbaar is. De faculteit wil dat in 2017 zeventig procent van de herinschrijvers de bachelor binnen vier jaar haalt.De faculteit Industrieel Ontwerpen heeft ook een plan ingediend voor een proef met blended learning bij haar bachelor. Of dat doorgaat is nog niet zeker. De faculteit wil verkennen hoe ict is toe te passen bij ontwerponderwijs en ziet vooral mogelijkheden voor onder meer digitale toetsing en meer projectachtig onderwijs. (CvU) 
© 2011 TU Delft